بدانى كه دوستى ورزيدن به وسيله مهربانى نيكو و با سخن خوب و شيرينى و نرمى سخن گاهى در انسان ، ذاتى و طبيعى است يا بر مبناى تكليف دينى است [ يا خود را به زحمت بدان وا داشتن و شيرين سخنى را به خود بستن است ] و بر هر دو فرض وقتى مردم نرمش را از صاحب اخلاق نرم درك كردند خود انگيزه اى است بر ايشان كه دوستش بدارند و مايل شدن به دو اشتياقشان را كه خواستار ادراك امور سازگار است بر مىانگيزد در آنچه توهم يا تعقّل مىكنند كه از كارهاى سودمند يا گواراست در نتيجه اراده شان بر كوشش در همنشينى با او و برادرى و دوستيش بر انگيخته مىشود . در اين كلمه هشدارى است بر به دست آوردن اين حالت چون اين صفت از وسايل مهمّى است كه آدمى را به انس گرفتن فرا مىخواند كه نتيجه اش دوستى ورزيدن براى خداست و آن مطلوب دين است و براى آن سنّتهاى فراوانى وضع شده است و خوشبختى دنيوى و اخروى در آن مىباشد . چون كار زندگى دنيا جز با همكارى دوستان و برادران و ياوران خير خواه به كمال و آخر نمىرسد و اين مطلبى آشكار است و همچنين دوستى ورزيدن سبب انس گرفتن و آن موجب دوستى است و دوستى سبب جمع شدن دلها و بدنها مىشود و آن دو موجب نازل شدن رحمت و بركت به وسيله دعاها مىشود چنان كه به خواست خدا پس از اين بيان خواهد شد . خلاصه پيامبران متحدا مردم را فرمان داده‌اند كه از اين راه دوستى به دست آورند . پيامبر ( ص ) فرمود : هر كه سخنش نرم باشد دوستيش واجب است ( 1 ) و قرآن كريم هم گوياى آن است : و با مردم به نيكويى سخن گوييد ( 2 ) و در باره پدر و مادر فرموده است به پدر و مادر سخن بزرگوارانه گوييد ( 3 ) و گفتارى نرم و آسان به ايشان بگو ( 4 ) و در سخنان على ( ع ) است : دوستى ورزيدن نيمى از خرد است ( 5 ) و بهترين اقسام دوستى ورزيدن آن است كه با خوش سخنى باشد و در اين مورد شاهد فراوان است و توفيق از خداست .

--> ( 1 ) من لانت كلمته وجبت محبّته . ( 2 ) بقره ( 2 ) . قسمتى از آيهء 83 . ( 3 ) اسرا ( 17 ) آخر آيهء 23 . ( 4 ) اسرا ( 17 ) آخر آيهء 28 . ( 5 ) التودّد نصف العقل .